Badanie rentgenowskie macicy i jajowodów nazywane jest inaczej badaniem HSG. Pozwala ono ocenić budowę oraz kształt wymienionych organów. Dodatkowo sprawdza drożność jajowodów jak również stan, w którym znajduje się błona śluzowa macicy. Dzięki tej metodzie dowiemy się, czy w naszej macicy nie ma żadnych niepokojących zmian. Badanie powinno być wykonane po miesiączce, w pierwszych 12 dniach cyklu. W tym czasie lepiej są widoczne nieprawidłowości w endometrium, które jest wtedy w fazie wzrostu. Jednocześnie jest to okres przed owulacją, co pozwala uniknąć wykonania badania z użyciem promieniowania RTG u pacjentki ciężarnej co jest przeciwwskazaniem.  HSG badanie wykryje polipy, guzy, a także niewydolność szyjki macicy. Na badanie kierować powinien lekarz ginekolog, który zajmuje się leczeniem pacjentki.Kobiety, które maja dość nieregularne cykle miesięczne, przed badaniem muszą wykonać test ciążowy, w celu jej wykluczenia.

Jajowody to bardzo ważny element układu rozrodczego. Choć pod względem anatomicznym nie wyróżniają się niczym szczególnym, to ich funkcje które pełnią, są nie do zastąpienia. Ich celem jest zarówno transport komórki jajowej jak i jej wychwycenie. A najważniejsze  to stworzenie środowiska przyjaznego plemnikom i umożliwienie im zapłodnienia. Jeśli dojdzie do zapłodnienia, pomagają one w transporcie zarodka do macicy. Przy niedrożności jajowodów objawy nie występują. Można ją stwierdzić jedynie podczas HSG lub operacji ginekologicznej.

U niektórych kobiet niedrożne jajowody nie pełnią swojej funkcji w sposób odpowiedni, czego efektem jest problem z zajściem w ciążę i skłonność do rozwoju zarodka poza jamą macicy. Z donoszeniem ciąży tez może być problem, poprzez wady w budowie macicy i niewydolność szyjki macicy. W takich sytuacjach sprawdzenie drożności jajowodów i przywrócenie im sprawności jest szansą na uniknięcie operacji laparoskopowej.

HSG badanie wykonuje się przez wprowadzenie do dróg rodnych kobiety środka kontrastującego. Najpierw wprowadza się wziernik, który ma za zadanie rozsunąć ściany macicy i uwidocznić szyjkę. Do szyjki wprowadza się cewnik, przez który wstrzykuje się kontrast. Następnie wykonuje się serię zdjęć lub nagrywa film. Materiały te pozwalają lekarzowi na uzyskanie możliwie pełnego obrazu kanału szyjki macicy, samego wnętrza macicy oraz jajowodów.

Trwa ono zazwyczaj 15–20 minut, jednak pacjentka po zabiegu HSG powinna jeszcze przez 2 godziny pozostać pod obserwacją lekarza.

HSG na drożność jajowodów to badanie, które przeprowadza się w pracowni rentgenowskiej. Wśród opinii niektórych pań o badaniu HSG można znaleźć informację, że jest ono bolesne. Jednak jest to chyba kwestia indywidualna każdej z kobiet. Niektóre kobiety nie będą w stanie wytrzymać badania HSG, z kolei inne będą odczuwały jedynie dyskomfort. Wszystkie opinie mówią o tym, że badanie HSG nie należy jednak do najprzyjemniejszych.

Przeciwwskazaniem do badania HSG może być głownie uczulenie na środki kontrastowe. Jeśli kobieta miała w przeszłości problemy z tym związane musi poinformować o tym lekarza. Podanie kontrastu osobie uczulonej może skutkować reakcją anafilaktyczną, co stanowi niestety jest zagrożenie życia.